राजनीतिको विद्रूप रूप

किराँतकालदेखि नेपालमा स्थानीय शासनको प्रारम्भ भएकाले त्यसबेला स्थानीय एकाइहरूलाई प्रशासनिक, न्यायिक तथा राजस्व प्रयोग गर्ने स्वायत्तता दिइएको पाइन्छ, तर हिजो–आजको स्थानीय तह तथा स्थानीय एकाइहरूलाई जनताको अधिकारसँग, देशको विकास...

राजनीतिको विद्रूप रूप

किराँतकालदेखि नेपालमा स्थानीय शासनको प्रारम्भ भएकाले त्यसबेला स्थानीय एकाइहरूलाई प्रशासनिक, न्यायिक तथा राजस्व प्रयोग गर्ने स्वायत्तता दिइएको पाइन्छ, तर हिजो–आजको स्थानीय तह तथा स्थानीय एकाइहरूलाई जनताको अधिकारसँग, देशको विकास...

आधुनिकताको अचानो

नेपालमा प्राचिन कालदेखि हालको संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र शासन पद्धतिसम्म आइपुग्दा विभिन्न वंशले शासन चलाए अर्थात विभिन्न शासन पद्धति अवलम्बन गरियो । विभिन्न हत्या काण्ड, आन्दोलन, युद्ध भए । विभिन्न समयमा ऐन–कानुन...

कम्युनिष्ट अभ्युदय र उल्झन

विषय प्रवेश नेपालको कम्युनिष्ट आन्दोलनमा वि.सं. २००६ साल वैशाख १० गतेलाई विशेष ऐतिहासिक दिनको रूपमा स्मरण गरिन्छ । भारतको कलकत्ताको श्यामबजारमा पुष्पलाल श्रेष्ठको नेतृत्वमा नरबहादुर कर्मचार्य, निरञ्जन गोविन्द बैद्य,...

ज्येष्ठ नागरिक दिवसका लागि यस वर्ष ‘महामारीमाः बुढ्यौली र उमेरको कारण ज्येष्ठ नागरिकलाई गरिने हाम्रो सम्बोधनमा परिवर्तन ल्याउँछ ?’ भन्ने नारा तय गरिएको छ । ‘पितृ देवो भवः मातृ देवो...

बलात्कार एक सामाजिक मनोरोग

समाजमा केही घटना यस्तो पनि भइदिन्छन्, जसले एक पटक चिमोठेर आफैलाई झस्काउन मन लाग्छ, के साँच्चै हामी मान्छे नै हौं र ? के हामीभित्र पनि मानवियता भन्ने चिज छ...

कहाँ छ कर्णाली?

विभिन्न सूचकहरूमा कर्णाली निकै पछाडि रहेको छ भन्ने कुराहरू विगतदेखि नै सुन्दै आएको थिएँ । सञ्चारमाध्यममा आउने समाचार होस् या लेख र पुस्तकहरूमा पनि यसबारे चर्चा हुने गरेको छ...

कुशल समाज निर्माण एक आदर्श सिद्धान्तबाट उत्पे्ररित भइ सिर्जना हुन आउने व्यवहारले गर्दछ । कुन कस्तो आदर्श, कस्तो मूल्य र मान्यताबाट समाज चल्दछ त्यो समाजको विकास पनि सोही अनुसार...

म वीरेन्द्रनगर उपत्यकाको सबैभन्दा पश्चिम विन्दु बाङ्गेसिमल बस्छु । विगत ६ वर्षदेखि निरन्तर रूपमा यहीँ बसिरहेको छु । दशैं–तिहारको छुट्टी बाहेक वर्षभरी नै म यतै हुन्छु । जब मैले एसएलसी उत्तीर्ण गरेपछि...

प्रश्नसहितको जवाफदेहिता

हामी हामीले धेरै पटक सुनिरहेको शब्द हो, जवाफदेहिता । नेपाली शब्दकोशको अर्थअनुसार जवाफदेही हुनु भनेको पारदर्शी हुनु हो, उत्तरदायित्व बहन गर्नु, जिम्मेवारी पूरा गर्नु हो । अर्थात् आफ्नो दायित्व वा...

बालअधिकार र अभिभावकत्व

बालअधिकार सम्बन्धी महासन्धि अनुसार १८ वर्षमुनिका व्यक्तिहरूलाई बालबालिका भनिन्छ । नेपालको कानुन अनुसार जन्मदेखि १६ वर्षसम्मका व्यक्तिहरूलाई बालबालिका भनिन्छ  । यद्यपि १८ वर्ष मुनिकालाई बालिग मानिएको छैन । सारमा बुझ्दा जन्मदेखि...

अपरिहार्य वित्तीय अनुशासन

‘एकका लागि सबै र सबैका लागि एक’को भावनाअनसार १८ औं शताब्दीदेखि विभिन्न चरणहरूमा सुरु भएको विश्व सहकारी इतिहास आज सबै राष्ट्रहरूले अंगिकार गरेको मोडेल हो । यो सामाजिक विभेद र...